(ភ្នំពេញ)៖ នៅរសៀលថ្ងៃសៅរ៍ ទី១៤ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៦ លោក អេម៉ានុយអែល ម៉ាក្រុង ប្រធានាធិបតីបារាំង និងលោកជំទាវទីមួយ ប្រ៊ីហ្ស៊ីត ម៉ាក្រុង បានដឹកនាំគណៈប្រតិភូ អញ្ជើញមកដល់ប្រទេសកម្ពុជាហើយ!។
គួរំលឹកថា លោក ម៉ាក្រុង ជាប្រធានាធិបតីបារាំងទី៣ហើយ ដែលបានអញ្ជើញមកដល់ប្រទេសកម្ពុជាក្នុងរយៈពេលប្រមាណ១៦៣ឆ្នាំ គិតចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៨៦៣។
ដំណើរទស្សនកិច្ចផ្លូវរដ្ឋនេះ គឺជាការបើកទំព័រថ្មីឆ្ពោះទៅកាន់ទំនាក់ទំនង និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការកាន់តែល្អប្រសើររវាងកម្ពុជា និងបារាំង។
នៅច្រកពិសេសនៃឯអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ ពិធីទទួលបដិសណ្ឋារកិច្ចបានរៀបចំឡើងយ៉ាងមហោឡារិក និងប្រកបដោយកិត្តិយសខ្ពស់ខ្ពស់បំផុត។
ផ្ទាំងរូបភាពមួយផ្ទាំងធំ ត្រូវបានរំលេចដោយ ព្រះបរមឆាយាលក្ខណ៍ព្រះករុណាព្រះមហាក្សត្រ លោក អេម៉ានុយអែល ម៉ាក្រុង និងលោកជំទាវទី១ របស់បារាំង។
ខណៈទង់ជាតិកម្ពុជា និងបារាំងជាច្រើនទង់ ត្រូវបានបង្ហូតយ៉ាងខ្ពស់ត្រដែត។
ទទួលបដិសណ្ឋារកិច្ចនៅអាកាសយានដ្ឋាន ត្រូវបានធ្វើឡើងដោយលោក សុខ ចិន្តាសោភា ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី។
អមសងខាងកម្រាលព្រំដ៏ក្រហមឆ្អិនឆ្អៅ ត្រូវបានអមដោយកងកិត្តិយស ដែលជាកងកម្លាំងនៃកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ។ នៅទល់មុខយន្តហោះពិសេសរបស់លោកប្រធានាធិបតី ត្រូវបានរៀបចំផែនមហាជនជាពលរដ្ឋខ្មែរ និងពលរដ្ឋបារាំងរស់នៅកម្ពុជា ក្នុងដៃកាន់ផ្កា និងព្រះបរមឆាយាលក្ខណ៍ព្រះមហាក្សត្រ លោក ម៉ាកុង និងលោកជំទាវទី១ បង្ហាញឱ្យឃើញក្តីសោមនស្សក្រៃលែងចំពោះដំណើរទស្សនកិច្ចលោកប្រធានាធិបតី និងលោកជំទាវទី១ ក៏ដូចជាចំណងមេត្រីភាពដ៏ផ្អែមល្ហែមយូរអង្វែងរវាងកម្ពុជា និងបារាំង។
ដំណើរទស្សនកិច្ចតបតាមការអញ្ជើញរបស់ព្រះមហាក្សត្រខ្មែរនាពេលនេះ លោក ម៉ាក្រុង និងលោកជំទាវទី១របស់បារាំង នឹងស្នាក់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ចាប់ពីថ្ងៃទី១៤ រហូតដល់ថ្ងៃទី១៦ ខែវិច្ឆិកា។
ក្រសួងកាបរទេសកម្ពុជា បានឱ្យដឹងថា ក្នុងអំឡុងពេលនៃដំណើរទស្សនកិច្ចនេះ លោក អេម៉ានុយអែល ម៉ាក្រុង នឹងចូលបង្គំគាល់ និងមានសវនាការជាមួយព្រះករុណា ព្រះបាទ សម្ដេចព្រះបរមនាថ នរោត្ដម សីហមុនី នៅព្រះបរមរាជវាំង។
ប្រធានាធិបតី នឹងជួបប្រជុំជាមួយសម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភាកម្ពុជា និងសម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា។
លោកប្រធានាធិបតី នឹងអញ្ជើញជាអធិបតីជាមួយព្រះករុណា ព្រះមហាក្សត្រ ជាទីគោរពសក្ការៈដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត ក្នុងព្រះរាជពិធីបិទបញ្ចប់គម្រោងកែលម្អប្រាសាទមេបុណ្យខាងលិចនៅខេត្តសៀមរាប។
ទស្សនកិច្ចផ្លូវរដ្ឋរបស់លោក អេម៉ានុយអែល ម៉ាក្រុង នាពេលនេះ ជាព្រឹត្តិការណ៍ប្រវត្តិសាស្ត្រមួយ ដែលជាទស្សនកិច្ចផ្លូវរដ្ឋដំបូងបំផុត បន្ទាប់ពីទស្សនកិច្ចជាប្រវត្តិសាស្រ្តរបស់ លោកប្រធានាធិបតី ហ្សាល ដឺហ្គោល នៅឆ្នាំ១៩៦៦ និងទស្សនកិច្ចរបស់លោកប្រធានាធិបតី ហ្រ្វង់ស្វ័រ ម៊ីតេរ៉ង់ នៅឆ្នាំ១៩៩៣។
ក្នុងឱកាសដំណើរទស្សនកិច្ចនេះ ក៏នឹងមានការចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀង និងឯកសារកិច្ចសហប្រតិបត្តិការមួយចំនួន ពាក់ព័ន្ធវិស័យសេដ្ឋកិច្ច វិនិយោគ វប្បធម៌ និងការពារជាតិ។
តាមរយៈសកម្មភាពទាំងនេះនឹងផ្ដល់នូវកាលានុវត្តភាពក្នុងការពង្រឹងចំណងមិត្តភាពជាប្រពៃណី បើកទំព័រសករាជថ្មី នៃទំនាក់ទំនងកម្ពុជា-បារាំង និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ ដែលផ្ដល់ផលប្រយោជន៍ទៅវិញទៅមក។
ទំនាក់ទំនងរវាងកម្ពុជា និងបារាំង បានចាប់ផ្តើមយ៉ាងសំខាន់នៅឆ្នាំ១៨៦៣ នៅពេលដែលកម្ពុជាបានចុះសន្ធិសញ្ញាអាណាព្យាបាលបារាំង-កម្ពុជា។
ដែលអនុញ្ញាតឱ្យបារាំងឈរជើងនៅកម្ពុជា និងរំដោះកម្ពុជាពីការត្រួតត្រារបស់សៀម និងវៀតណាម។
បារាំងបានសន្យាការពារកម្ពុជាពីចលាចលផ្ទៃក្នុង និងការឈ្លានពានពីខាងក្រៅ។
ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ បារាំង មិនបានផ្តល់សច្ចាប័នលើសន្ធិសញ្ញានេះភ្លាមៗទេ រហូតដល់ឆ្នាំ១៨៦៤។ នៅឆ្នាំ១៨៦៧ បារាំងបានដាក់សម្ពាធលើសៀមឱ្យទទួលស្គាល់អាណាព្យាបាលបារាំងនៅកម្ពុជា ជាថ្នូរនឹងការទទួលស្គាល់ការត្រួតត្រារបស់សៀមលើបាត់ដំបង និងអង្គរ។
នៅឆ្នាំ១៨៨៤ បារាំងបានបង្ខំឱ្យកម្ពុជាចុះអនុសញ្ញាទី២ ដើម្បីបង្កើតសហភាពគយ ដែលជាហេតុធ្វើឱ្យបាត់បង់អំណាចពីព្រះមហាក្សត្រ និងរាជវង្សានុវង្ស ហើយបង្កើតប្រព័ន្ធរដ្ឋបាលទំនើបក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់បារាំង។
កម្ពុជាបានក្លាយជាដែនអាណាព្យាបាលសំខាន់នៃសហភាពឥណ្ឌូចិន ដែលគ្រប់គ្រងដោយអគ្គទេសាភិបាលជាន់ខ្ពស់បារាំង (រ៉េស៊ីដង់ស៊ុបពែរីយ័រ- Résident Supérieur)។
ភ្នំពេញស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងផ្ទាល់របស់អគ្គទេសាភិបាលជាន់ខ្ពស់បារាំង។ នៅឆ្នាំ១៨៩៦ បារាំង និងអង់គ្លេសបានទទួលស្គាល់មណ្ឌលឥទ្ធិពលរៀងៗខ្លួនលើឥណ្ឌូចិន ដោយសៀមប្រគល់ខេត្តនៅតំបន់អង្គរឱ្យកម្ពុជាវិញ។
បើទោះជាយ៉ាងមិនការប្រគល់ឯករាជ្យត្រឡប់មកកម្ពុជា ក្នុងឆ្នាំ១៩៥៣ ទំនាក់ទំនងរវាងកម្ពុជា និងបារាំង មានទាំងរឿងផ្អែមល្ហែម និងជូរចត់ ដែលក្លាយទៅជាស្លាកស្នាមអនុស្សាវរីយ៍មិនអាចបំភ្លេចបានសម្រាប់ប្រជាជាតិកម្ពុជា និងបារាំង។
បើទោះបីចំណងអនុស្សាវរីយ៍ក្នុងអតីតកាលមានភាពល្វីងជូរចត់ខ្លះយ៉ាងណាក្តី តែក្រោយពេលរបបប្រល័យពូជសាសន៍ ប៉ុល ពត ដួលរលំ បារាំង ជាតួអង្គដ៏សំខាន់មួយក្នុងដំណើរស្វែងរកសន្តិភាពជូនកម្ពុជា។
កិច្ចចរចាស្វែងរកសន្តិភាពត្រូវបានធ្វើឡើងច្រើនលើកនៅក្នុងប្រទេសបារាំងចាប់ពីឆ្នាំ១៩៨៧ រហូតដល់សម្រេចបានកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីសនាថ្ងៃទី២៣ ខែតុលា ឆ្នាំ១៩៩១។
លោក អូលីវីយេ រីឆា (Olivier Richard) ឯកអគ្គរដ្ឋទូតបារាំងប្រចាំកម្ពុជា បានចាត់ទុកទំនាក់ទំនងទេ្វភាគីបារាំង-កម្ពុជាថា ជាគូស្នេហ៍ចំណាស់មួយគូ ដែលគ្មានរណា ឬអ្វីមួយអាចមកបំបែកបានឡើយ។
លោកឯកអគ្គរដ្ឋទូត បានរំលេចដែរថា ប្រវត្តិសាស្ត្រពោរពេញដោយភាពប្រែប្រួល និងសោកនាដកម្មជាច្រើន។
ប៉ុន្តែរឿងរ៉ាវទាំងនេះ មិនដែលបំបែកកម្ពុជា និងបារាំងចេញពីគ្នាឡើយ ហើយពេលវេលាដ៏រីករាយ និងពេលវេលារួមគ្នាក៏មិនដែលបាត់បង់ដែរ ហើយនៅតែមានជានិច្ចសម្រាប់ប្រទេសទាំងពីរ។
សារមានអត្ថន័យដ៏ជ្រាលជ្រៅនេះ ត្រូវបានរំលេចក្នុងពិធីអបអរសាទរទិវាបុណ្យជាតិបារាំង កាលពីខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៦។ លោកឯកអគ្គរដ្ឋទូតបារាំង រំលេចទៀតថា បច្ចុប្បន្ននេះ ពិភពលោកកំពុងមានភាពតានតឹង ហើយក៏ពោរពេញទៅដោយភាពមិនប្រាកដប្រជា។ ប្រទេសកម្ពុជា ប្រឈមមុខនឹងស្ថានភាពលំបាកមួយតាមបណ្តោយព្រំដែនរបស់ខ្លួន ហើយត្រូវជួបប្រទះនឹងឧក្រិដ្ឋកម្មមួយចំនួនដែលអាចបង្កឱ្យមានអស្ថិរភាព។ ប្រទេសបារាំង ក៏មានបញ្ហាប្រឈមផ្ទាល់ខ្លួនដែរ។
ប៉ុន្តែ គូស្នេហ៍ចំណាស់ នៃប្រទេសទាំងពីរ នឹងកាន់តែរឹងមាំ និងប្រសើរឡើង ពីព្រោះចំណងមិត្តភាពរវាងបារាំង-កម្ពុជា មានភាពស៊ីជម្រៅ និងរឹងមាំណាស់ ដែលមិនអាចនាំឱ្យមានលទ្ធផលផ្សេងពីនេះបានឡើយ៕
