(ភ្នំពេញ)៖ នៅព្រឹកថ្ងៃទី៤ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៦ សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃកម្ពុជា បានអញ្ជើញបើកពិព័រណ៍ខួប១០០ឆ្នាំនៃបណ្ណសារដ្ឋានជាតិកម្ពុជា។
ពិព័រណ៍ខួប១០០ឆ្នាំ នៃបណ្ណសារដ្ឋានជាតិនៃកម្ពុជា ប្រព្រឹត្តទៅក្រោមប្រធានបទមួយសតវត្សរ៍នៃការចងចាំ ឆ្ពោះទៅការលើកកម្ពស់អត្តសញ្ញាណជាតិ ដើម្បីជាឱកាសរំលឹកដំណើររបស់ស្ថាប័នថែរក្សាមរតកឯកសារ និងបង្ហាញពីការប្តេជ្ញាចិត្តរួមក្នុងការអភិរក្ស និងធ្វើឱ្យបណ្ណសារក្លាយជាចំណេះដឹងដែលអាចសិក្សា និងប្រើប្រាស់បាន។
បណ្ណសារដ្ឋានជាតិ បានបំពេញតួនាទីជាឃ្លាំងរក្សាបណ្ណសារប្រវត្តិសាស្ត្រ សៀវភៅបុរាណ កាសែត ផែនទី និងកំណត់ត្រាសំខាន់ៗ ជាស្ពានឆ្លងកាត់របត់ប្រវត្តិសាស្ត្រ និងជាថ្នាលចំណេះដឹងសម្រាប់អ្នកស្រាវជ្រាវ និងមនុស្សជំនាន់ក្រោយ។
ទោះឆ្លងកាត់សង្គ្រាម និងការលំបាក ក៏មរតកទាំងនេះ ត្រូវបានថែរក្សាមកដល់សព្វថ្ងៃ ដោយសារការលះបង់ និងស្មារតីស្រឡាញ់ជាតិ។
កម្មវិធីពិព័រណ៍ត្រូវបានរៀបចំឡើងដើម្បីសម្រេចបាននូវគោលដៅចំនួន៣ ដែលផ្សារភ្ជាប់គ្នាទៅវិញទៅមក៖
១៖ ការចងចាំនិងលក្ខណៈសម្គាល់អត្តសញ្ញាណជាតិ៖ ដើម្បីឆ្លុះបញ្ចាំងឱ្យឃើញនូវដំណើរវិវត្តន៍ប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់កម្ពុជាដែលមានការកសាងស្ថាប័ននយោបាយ និរន្តរភាពវប្បធម៌ ស្ថេរភាពនយោបាយ សន្តិភាព និងបទពិសោធរស់រាននានាដែលត្រូវបានចងក្រងជាឯកសារអស់រយៈពេលជាងមួយសតវត្សរ៍នៅក្នុងបណ្ណសារជាតិនៃកម្ពុជា។
បើទោះបីជាអគារបណ្ណសារដ្ឋានដាក់ឱ្យដំណើរការជាផ្លូវការនៅឆ្នាំ១៩២៦ ក៏ដោយ កម្មវិធីពិព័រណ៍នេះ ក៏អាចនឹងបង្ហាញពីឯកសារសម័យមុនអាណាព្យាបាល ដូចជាការដាក់តាំងបង្ហាញនូវសាស្ត្រាស្លឹករឹត ឬឯកសារចម្លងពីសិលាចារឹកដែលបង្ហាញពី «ប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងរដ្ឋបាលខ្មែរ» តាំងពីបុរាណ និងជួយឱ្យអ្នកទស្សនាឃើញថា បណ្ណសារដ្ឋានជាតិជាអ្នកបន្តវេនថែរក្សាដួងព្រលឹងជាតិដែលមានឫសគល់យូរលង់។
២៖ ការអប់រំ និងការលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងជាសាធារណៈ៖ ដើម្បីផ្លាស់ប្តូរទស្សនៈសាធារណៈដែលតែងតែយល់ថា បណ្ណសារដ្ឋានជាតិជាកន្លែងរក្សាទុកឯកសារចាស់ៗទៅជាស្ថាប័នចងចាំដ៏ទំនើបដែលមានសារៈសំខាន់ចាំបាច់សម្រាប់ការអភិបាលកិច្ច ការស្រាវជ្រាវ និងការថែរក្សាលក្ខណៈសម្គាល់អត្តសញ្ញាណជាតិ។
៣៖ ការទូតវប្បធម៌ និងការចូលរួមជាអន្តរជាតិ៖ ដើម្បីជំរុញឱ្យមានការចូលរួមរបស់គណៈប្រតិភូហ្វ្រង់កូហ្វូនី (Francophonie) និងដៃគូអន្តរជាតិក្នុងការព្រឹត្តិ និងពង្រីកទំនាក់ទំនងវប្បធម៌ ជាពិសេសជាមួយប្រទេសបារាំង និងការលើកកម្ពស់របៀបវារៈកំណែទម្រង់វិស័យបណ្ណសាររបស់កម្ពុជា។
កម្មវិធីពិព័រណ៍ខួប១០០ឆ្នាំ ក៏អាចរៀបចំជូនគណៈប្រតិភូបណ្តាប្រទេសហ្វ្រង់កូហ្វូនី មកទស្សនាទីតាំងបណ្ណសារជាតិ និងពិព័រណ៍ដោយផ្ទាល់ នឹងបង្ហាញអំពីចំណងទាក់ទងស៊ីជម្រៅតាមរយៈប្រវត្តិសាស្ត្រ វប្បធម៌ និងបណ្ណសារ ព្រមទាំងបង្ហាញពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់កម្ពុជាក្នុងការធ្វើទំនើបកម្មប្រព័ន្ធបណ្ណសាររបស់ខ្លួន ក៏ដូចជាស្វែងរកការគាំទ្រនិងមានសក្តានុពលសម្រាប់ការប្រមូលបណ្ណសារមកកាន់មាតុភូមិវិញ។
ពិព័រណ៍ត្រូវបានរៀបចំជាបទពិសោធន៍សិក្សាបេតិកភណ្ឌសាធារណៈ ដោយតភ្ជាប់បណ្ណសារ និងបណ្ណាល័យជាតិ ដោយបែងចែកជាតំបន់ចំនួនប្រាំ៖
* តំបន់(ក)(បរិវេណបណ្ណសារដ្ឋានជាតិ)៖ បង្ហាញពី មរតកឯកសារសម័យបុរាណដែល បង្ហាញពីប្រពៃណី ឥតដាច់នៃការកត់ត្រានិងការរក្សាទុកឯកសារសម័យបុរាណ ពោលចាប់ពីសម័យមុនអង្គរ សម័យអង្គរ និងសម័យកណ្តាលនៅលើសិលាចារឹក សន្លឹកលោហៈ សាត្រាស្លឹករឹត រហូតដល់ក្រដាសសម័យទំនើប។
* តំបន់(ខ)អគារបណ្ណាល័យជាតិ៖ ផ្តោតលើ «កម្ពុជានិងហ្វ្រង់កូហ្វូនី» ដោយបង្ហាញពីប្រវត្តិសាស្ត្រនៃទំនាក់ទំនងកម្ពុជា-បារាំង ពីដើមរហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ន និងការសម្ដែងនូវកតញ្ញូកតវេទិតាធម៌ថ្វាយព្រះករុណាព្រះបាទបរមរតនកោដ្ឋ នរោត្តម សីហនុ ជាស្ថាបនិក (OIF) -La Francophonie។
* តំបន់(គ)(ផ្លូវដើរតភា្ជប់)៖ ជាតំបន់ «មួយសតវត្សរ៍នៃបណ្ណសារជាតិ» ដែលបង្ហាញពីដំណើររបស់បណ្ណសារដ្ឋានជាតិ តាមរយៈខ្សែបន្ទាត់ពេលវេលាពីឆ្នាំ១៩២៦ ដល់ ២០២៦។
* តំបន់(ឃ) (សួនច្បារបណ្ណាល័យជាតិ)៖ ជាតំបន់សម្រាប់សាធារណជន ចូលរួមក្នុងការប្រកួតប្រជែងនានា និងទទួលយកចំណេះដឹងតាមរយៈបាឋកថា វេទិកាតុមូល និងពិព័រណ៍សៀវភៅ។
* តំបន់(ង)(ឌីជីថល)៖ ជា«ជ្រុងឌីជីថល» ផ្តោតលើការបង្ហាញពីរបៀប ដែលឯកសារបណ្ណសារកំណត់ត្រាប្រវត្តិសាស្ត្រ និងស្នាដៃវប្បធម៌ពីអតីតកាល អាចត្រូវបានស្រាវជ្រាវ អភិរក្ស ស្តារឡើងវិញ និងនាំមកបង្ហាញក្នុងទម្រង់ថ្មី តាមរយៈបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល សោតទស្សន៍ និងការបង្ហាញបែបអន្តរកម្ម៕
