(កំពង់ស្ពឺ)៖ រយៈពេល២០ឆ្នាំហើយ ដែលកម្ពុជា ពីប្រទេសហែកហួរ និងលំបាកវេទនាដោយភ្លើងសង្គ្រាម ទៅជាប្រទេស ដែលបានបញ្ជូនកងកម្លាំងចូលរួមបំពេញបេសកកម្មរក្សាសន្តិភាពតាមបណ្តាប្រទេសនានា ជាមួយអង្គការសហប្រជាជាតិ។
នៅថ្ងៃទី២៤ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦ កម្ពុជា បានរៀបចំពិធីអបអរសាទរខួប២០ឆ្នាំ នៃការបញ្ជូនកងកម្លាំងនៃកងយោធពលខេមរភូមិន្ទចូលរួមចូលរួមបំពេញបេសកកម្មរក្សាសន្តិភាព និងសម្ពោធដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់សមិទ្ធផលនានា នៅសាលាហ្វឹកហ្វឺនកងកម្លាំងរក្សាសន្តិភាពពហុជាតិ ក្រោមអធិបតីភាពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃកម្ពុជា និងមានការអញ្ជើញចូលរួមពីលោកស្រី វ្ល៉ាដាន់កា អានទ្រេវ៉ា អ្នកសម្របសម្រួលអង្គការសហប្រជាជាតិប្រចាំនៅកម្ពុជា និងជាតំណាងរបស់អគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ឯកអគ្គរាជទូត រដ្ឋទូត នៃបណ្តាប្រទេសជាមិត្តប្រចាំនៅកម្ពុជា និងកងកម្លាំងនៃកងយោធពលខេមរភូមិន្ទជាច្រើនរូបផ្សេងទៀត។
ការចូលរួមរបស់កងកម្លាំងកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ ក្នុងបេសកកម្មរក្សាសន្តិភាពក្រោមឆ័ត្រអង្គការសហប្រជាជាតិ (អ.ស.ប) ស្របតាមសេចក្តីសម្រេចខាងនយោបាយដ៏ត្រឹមត្រូវ និងប្រកបដោយគតិបណ្ឌិតរបស់សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា នៅថ្ងៃទី១ ខែមីនា ឆ្នាំ២០០៥ ឆ្លើយតបទៅនឹងការអំពាវនាវរបស់អគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ តាមរយៈលិខិតក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ ថ្ងៃទី២៥ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០០៥។
ការណ៍នេះ បានធ្វើឱ្យសម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន គឺជាតួអង្គគន្លឹះ ដែលបានសម្រេចចិត្តក្នុងការបញ្ជូនកងទ័ពកម្ពុជាចូលរួមក្នុងបេសកកម្មរក្សាសន្តិភាពក្រោមឆ័ត្ររបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ។
សម្តេចតេជោ ធ្លាប់បានបញ្ជាក់ថា ការសម្រេចចិត្តនេះ គឺជាការលំបាក និងជាការទទួលខុសត្រូវដ៏ធំ ចំពោះមុខនៃសុខសុវត្ថិភាពរបស់កងកម្លាំងកម្ពុជា។
នៅថ្ងៃទី១២ ខែមេសា ឆ្នាំ២០០៦ កងអនុសេនាធំបោសសំអាតមីនលេខ១៣៥ ជាកងទី១ មានកម្លាំងចំនួន ១៣៥នាក់ ធ្លាប់មានបទពិសោធន៍ វិជ្ជាជីវៈច្បាស់លាស់ និងសេចក្តីក្លាហានមោះមុត បានចេញទៅបំពេញបេសកកម្មរក្សាសន្តិភាពក្រោមឆត្ររបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ នៅសាធារណរដ្ឋស៊ូដង់ ដែលជាជាបេសកកម្មលើកដំបូងក្នុងប្រវត្តិសាស្រ្តនៃប្រទេសកម្ពុជា។
កងកម្លាំងកម្ពុជាបានចេញទៅបំពេញបេសកកម្មក្នុងនាមរក្សាសន្តិភាពរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ មានឧបនិស្ស័យបែបមនុស្សធម៌ និងចម្រុះជាតិសាសន៍ ដើម្បីជួយសម្រាលទុក្ខវេទនារបស់ប្រជាជន និងប្រទេសនានា ដែលធ្លាប់ទទួលរងគ្រោះដោយសារសង្គ្រាមដូចកម្ពុជាដែរ។
កម្ពុជាធ្លាប់ទទួលវត្តមានបេសកកម្ម UNTAC កាលពីឆ្នាំ១៩៩៣ បានក្លាយជាប្រទេសបញ្ជូនកងទ័ពមួកខៀវ ចូលរួមបេសកកម្មរក្សាសន្តិភាពក្រោមឆត្រអង្គការសហប្រជាជាតិនៅប្រទេសនានាដែលហែកហួរដោយសារសង្គ្រាម។
ក្នុងរយៈពេល២០ឆ្នាំកន្លងមកនេះ កិត្យានុភាពកម្ពុជា ត្រូវបានលើកកម្ពស់ស្មើសិទ្ធិ ស្មើភាព ក្នុងចំណោមប្រទេសបរិច្ចាគកងកម្លាំងនៅប្រទេសស៊ូដង់ ស៊ូដង់ខាងត្បូង ឆាដ លីបង់ សាយប្រឺស ស៊ីរី អាហ្វ្រិកកណ្ដាល ម៉ាលី យ៉េមែន តំបន់រដ្ឋបាលពិសេសអាប់យ៉េ និងកុងហ្គោ។
កម្លាំងមួកខៀវនៃកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ បានបំពេញភារកិច្ច និងសហការយ៉ាងល្អជាមួយបណ្តាប្រទេសបរិច្ចាគកងកម្លាំង ក្នុងស្ថានការណ៍ដែលមានភាពស្មុគស្មាញ ហានិភ័យខុសៗគ្នាក្នុងតំបន់បេសកកម្ម ទន្ទឹមនឹងការប្រឈមបង្កឡើងដោយតួអង្គរដ្ឋ និងមិនមែនរដ្ឋទាំងប្រពៃណី និងមិនប្រពៃណី ការប្រឈមនឹងគ្រោះធម្មជាតិ ទឹកជំនន់ គ្រោះរាំងស្ងួត ជំងឺឆ្លងរាតត្បាត ព្យុះខ្សាច់សាហារ៉ា។ល។ ហេតុនេះទាមទារឱ្យកម្លាំងរក្សាសន្តិភាពទាំងអស់ កម្លាំងត្រៀមបម្រុង និងកំពុងបំពេញបេសកកម្ម ធ្វើនវានុវត្តន៍ជាប្រចាំក្នុងការកសាងគុណវុឌ្ឍិសមត្ថភាព ពិពិធកម្មចំណេះ ជំនាញ ទាំងផ្នែករឹង ទន់ ភាពធន់ យន្តការឯករាជ្យម្ចាស់ការ នៃប្រទេសបរិច្ចាគកងកម្លាំង ផ្លាស់ប្ដូរបទពិសោធន៍ប្រកបដោយសង្គតិភាព ក្នុងន័យប្រសិទ្ធភាពការងារ ដើម្បីឆ្លើយតបទាន់ពេល និងចំគោលដៅបញ្ហាចាក់ស្រេះក្នុងតំបន់បេសកកម្ម។
ចាប់ពីឆ្នាំ២០០៦ ដល់ឆ្នាំ២០២៦ បេសកកម្មទាំងអស់ បានបញ្ចប់ និងកំពុងដំណើរការមាន១០ប្រទេសស្មើនឹង ១២បេសកកម្ម ស្មើនឹងចំនួន ៧៤កង និងនាយទាហានសេនាធិការ/សង្កេតការណ៍ មានកម្លាំងសរុប ១០ ៧២៧នាក់ នារី ១ ០៥៣នាក់។
ក្នុងរយៈពេល២០ឆ្នាំនេះ កម្ពុជាបានពង្រីកជំនាញរបស់ខ្លួនរហូតដល់៩ជំនាញ រួមមាន៖ ជំនាញបោសសំអាតមីន អាវុធហត្ថ វិស្វកម្មសំណង់ផ្តេក-បញ្ឈរ វិស្វកម្មព្រលានយន្តហោះ មន្ទីរពេទ្យកម្រិត២ កម្ទេចគ្រាប់មិនទាន់ផ្ទុះ នាយទាហានសេនាធិការ និងសង្កេតការណ៍យោធា។
បច្ចុប្បន្នមានកងទ័ពរក្សាសន្តិភាពកម្ពុជាចំនួន ៤៧៥នាក់ នារី៩៥នាក់ បាននិងកំពុងបំពេញបេសកកម្មនៅ ៤ប្រទេស និង៥បេសកកម្ម រួមមាន៖ តំបន់រដ្ឋបាលពិសេសអាប៊ី (Abyei) ដែលជាតំបន់ជម្លោះរវាងស៊ូដង់ និងស៊ូដង់ខាងត្បូង, ស៊ូដង់ខាងត្បូង លីបង់, សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យកុងហ្គោ និងអាហ្វ្រិកកណ្តាល លើជំនាញកម្ទេចគ្រាប់មិនទាន់ផ្ទុះ អាវុធហត្ថ វិស្វកម្មពហុជំនាញ នាយទាហានសេនាធិការ
និងសង្កេតការណ៍យោធា។
កម្ពុជាបន្តឈរនៅលំដាប់ថ្នាក់លេខ២៤ ក្នុងចំណោមប្រទេសចំនួន១២០ ដែលរួមចំណែកបញ្ជូនកងកម្លាំងចូលរួមក្នុងប្រតិបត្តិការរក្សាសន្តិភាពរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ និងជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ៣ ក្នុងចំណោមបណ្តាប្រទេសអាស៊ាន បន្ទាប់ពីប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី និងម៉ាឡេស៊ី។
ដោយឡែក សម្រាប់ការរួមចំណែកបញ្ជូនកងកម្លាំងស្ត្រី កម្ពុជាជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ១៣ ក្នុងចំណោមប្រទេសចំនួន១២០ និងជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ២ ក្នុងចំណោមបណ្តាប្រទេសអាស៊ាន បន្ទាប់ពីប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី។
ការបញ្ជូនកងកម្លាំងកម្ពុជាទៅចូលរួមបេសកកម្មរក្សាសន្តិភាព អ.ស.ប រយៈពេល២០ឆ្នាំនេះ បានបង្ហាញពីសមិទ្ធផលសំខាន់ៗមួយចំនួនគួរកត់សម្គាល់ ដូចខាងក្រោម៖
១៖ ការចូលរួមបេសកកម្មរក្សាសន្តិភាព គឺជាភារកិច្ចមួយដ៏ឧត្ដុង្គឧត្តមស្របតាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ដែលរួមចំណែកធ្វើឱ្យពិភពលោកកោតស្ញប់ស្ញែង, កិត្យានុភាពរបស់កម្ពុជា ត្រូវបានលើកកម្ពស់លើឆាកអន្តរជាតិ ទង់ជាតិកម្ពុជាត្រូវបានបង្ហូតយ៉ាងខ្ពស់ត្រដែត ស្មើមុខស្មើមាត់ ស្មើសិទ្ធិ ស្មើភាព ជាមួយបណ្តាប្រទេសដែលបានបរិច្ចាគកងកម្លាំងចូលរួមក្នុងបេសកកម្មរក្សាសន្តិភាព អ.ស.ប។
២៖ ក្នុងឆ្នាំ២០២៦នេះ អង្គការសហប្រជាជាតិបានវាយតម្លៃថា កម្ពុជាជាប្រទេសជាប់លំដាប់លេខរៀងទី២៤ លើ១២០ ដែលបានបរិច្ចាគកងកម្លាំងចូលរួមបេសកកម្មរក្សាសន្តិភាព និងជាប់លេខ៣ ក្នុងសហគមន៍អាស៊ន ព្រមទាំងស្ថិតនៅលេខរៀងទី១៣/១២០ ជាប្រទេសបានបញ្ជូនកម្លាំងជានារីច្រើន និងលេខរៀងទី២ ក្នុងសហគមន៍អាស៊ាន។
៣៖ ចំពោះការបោសសំអាតមីន កម្ពុជានៅតែរក្សាបានលំដាប់ល្អលើឆាកអន្តរជាតិ ដោយទទួលបានការវាយតម្លៃខ្ពស់ពីលោក អ៊ែរវេ ឡាដស៊ូស (Herves Ladsous) អគ្គលេខាធិការរង អ.ស.ប។
ទន្ទឹមនេះ លោក ម៉ូរីស ស្ត្រង (Mourie Strong) អតីតអគ្គលេខាធិការរង អ.ស.ប បានវាយតម្លៃថា កងបោសសំអាតមីនកម្ពុជានៅលីបង់ និងស៊ូដង់ ជាអង្គភាពដោះមីនមានបច្ចេកទេសខ្ពស់ និងស្ទាត់ជំនាញ ប្រកបដោយសមត្ថភាពខ្ពស់ ហើយបានផ្តល់ចំណាត់ថ្នាក់ជាអង្គភាពគំរូល្អជាងគេ ព្រមទាំងបានជំរុញឱ្យបណ្តាប្រទេសផ្សេងៗ ក្នុងតំបន់បេសកកម្មមកធ្វើទស្សនកិច្ចសិក្សា រៀនសូត្រ ដកបទពិសោធន៍ពីបច្ចេកទេសបោសសំអាតមីនពីកងកម្ពុជា ហើយប្រទេសមួយចំនួនក៏បានស្នើសុំបញ្ជូនកងកម្លាំងមករៀនជំនាញនេះជាមួយកម្ពុជា។
រាល់ស្នាដៃ និងសមិទ្ធផលទាំងនេះ គឺកើតចេញពីកម្លាំងមហាសាមគ្គីជាតិ-អន្តរជាតិរបស់យុទ្ធមិត្តក្នុងតំបន់បេសកកម្ម និងដោយសារការយកចិត្តទុកដាក់ដឹកនាំជាប់ជាប្រចាំរបស់ប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាល ក្រសួងការពារជាតិ និងអគ្គបញ្ជាការដ្ឋាន ព្រមទាំងការដឹកនាំតម្រង់ទិសជាប្រចាំពីគណៈកម្មាធិការជាតិ និងការគាំទ្រកិច្ចសហការយ៉ាងជិតស្និទ្ធពីសំណាក់ក្រសួង ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ។
ទន្ទឹមនឹងការអបអរសាទរខួប២០ឆ្នាំ នៃការបញ្ជូនកងកម្លាំងរក្សាសន្តិភាព ពិធីនាព្រឹកថ្ងៃនេះ ក៏រួមបញ្ចូលការសម្ពោធដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់នូវសមិទ្ធផលមួយចំនួនមានដូចជាសាលប្រជុំ អគារសិក្សា អគារស្នាក់នៅ ព្រមទាំងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនានា ដែលជាអំណោយរបស់ សម្តេចតេជោ សម្តេចកិត្តិព្រឹទ្ធបណ្ឌិត សម្ដេចមហាធិបតី និងលោកជំទាវបណ្ឌិត។ ចំណាយថវិកាសរុបជិត ៣លានដុល្លារអាមេរិក។
ខាងក្រោមនេះ ជាព័ត៌មានពាក់ព័ន្ធនឹងសមិទ្ធផលដែលសម្ពោធ៖
១៖ អគារសាលប្រជុំតេជោសន្តិភាព៖ អគារនេះ ត្រូវបានសាងសង់ឡើងដោយអនុលោមតាមរចនាបថខ្មែរ ដំបូលប្រក់ក្បឿងប្រភេទស្រការលិញផ្នែកខាងមុខ និងស័ង្កសីស៊ីប្រូស៊ីម៉ង់ មានបុស្បុកចំនួន៣ មានទំហំ ៤៥ម៉ែត្រ x៥៤ម៉ែត្រ មានផ្ទៃក្រឡាសរុប ២,៩៥៥ម៉ែត្រក្រឡា អាចផ្ទុកចំណុះអ្នកចូលរួមចំនួន ៣៤៤នាក់ ព្រមទាំងមានបន្ទប់ប្រជុំតូច បន្ទប់រង់ចាំ បន្ទប់ទឹក បន្ទប់សម្អាង ឃ្លាំងដាក់សម្ភារៈ បន្ទប់កាមេរ៉ា បន្ទប់គ្រប់គ្រងសំឡេង និងបន្ទប់បកប្រែ ដែលបានចំណាយថវិកាចំនួន១,២១៦,៣៧៥ដុល្លារ។
២៖ អគារសិក្សាតេជោសន្តិភាព៖ អគារនេះសាងសង់ឡើងដោយអនុលោមតាម រចនាបថខ្មែរ ដំបូលប្រក់ក្បឿងប្រភេទស្រការលិញ មានទំហំ ១៧ម៉ែត្រ x៤៧.៦ម៉ែត្រ មានផ្ទៃក្រឡាសរុប ១,៦៩៦.៨ម៉ែត្រក្រឡា កម្ពស់១ជាន់ (ជាន់ផ្ទាល់ដី និងជាន់ទី១)មានបណ្ណាល័យ១ថ្នាក់រៀនធំ១ ថ្នាក់រៀនតូច១២បន្ទប់ ការិយាល័យ៣ ឃ្លាំងសម្ភារៈ១ បន្ទប់ទឹក៤ ដែលបានចំណាយថវិកាចំនួន ៩១១,៩៩៨ដុល្លារ។
៣៖ អគារស្នាក់នៅតេជោសន្តិភាព៖ អគារនេះមានរចនាបថខ្មែរទំនើប ដំបូលប្រក់ក្បឿងប្រភេទស្រការលិញ មានទំហំ ១៧ម៉ែត្រ គុណ ៤៧.៦ម៉ែត្រ មានផ្ទៃក្រឡាសរុប ១,៦៩៦.៨ម៉ែត្រក្រឡា កម្ពស់១ជាន់ (ជាន់ផ្ទាល់ដី និងជាន់ទី១) មានបន្ទប់រង់ចាំ៣ បន្ទប់បោកអ៊ុត១ និងបន្ទប់ស្នាក់នៅចំនួន៤០ ដែលបានចំណាយថវិកាចំនួន ៨៧១,៦២៧ដុល្លារ៕
